Regulacje prawne w obrocie metalami szlachetnymi

Metale lokacyjne są chętnie wybierane zarówno przez osoby chcące urozmaicić portfel inwestycyjny, jak i przez ludzi planujących w ten sposób zabezpieczyć swój majątek. Sztabki srebra czy złota są łatwe do ukrycia, można je zabrać ze sobą i w razie potrzeby sprzedać. Decydując się na zakup metali szlachetnych warto jednak wiedzieć w jaki sposób polskie prawo reguluje obrót nimi.

CZY MOŻNA ANONIMOWO KUPIĆ ZŁOTO LUB SREBRO INWESTYCYJNE?

Wiele osób kupujących sztabki srebra czy złote monety bulionowe chciałoby zachować anonimowość. Chodzi tu przede wszystkim o bezpieczeństwo oszczędności ulokowanych w metalach szlachetnych. W 2016 roku Narodowy Bank Polski wydał zarządzenie, zgodnie z którym indywidualni nabywcy złota inwestycyjnego zobligowani są do podania danych osobowych, a więc imienia, nazwiska i numeru PESEL. W przypadku nabywców złota nie będących obywatelami Polski, konieczne jest podanie imienia, nazwiska, obywatelstwa a także numeru dokumentu tożsamości. Warto przy tym zaznaczyć, że już wcześniej funkcjonowały w naszym prawie przepisy mówiące o identyfikacji odbiorców złota – zgodnie z art. 125 ustawy o podatku od towarów i usług osoba oferująca sprzedaż złota ma obowiązek prowadzić ewidencję umożliwiającą identyfikację nabywców. W zapisie tym nie doprecyzowano jednak w jaki sposób ta identyfikacja miałaby się odbywać. Uchwała Narodowego Banku Polskiego jest bardziej szczegółowa, bo mówi o konieczności podania imienia, nazwiska i numeru PESEL (a w przypadku obcokrajowców – imienia, nazwiska, obywatelstwa i numeru dowodu tożsamości) przez osoby nabywające monety bulionowe i inne złoto inwestycyjne. Rozwiązanie to ma na celu walkę z praniem brudnych pieniędzy oraz ukrywaniem dochodów. Jednocześnie sprzedawca nie jest zobligowany do wylegitymowania klientów kupujących złote czy srebrne monety, więc w razie podania nieprawdziwych danych taka identyfikacja będzie niemożliwa. Osoby chcące zachować anonimowość mogą więc po prostu podać fikcyjne informacje.

SREBRO I ZŁOTO INWESTYCYJNE, A PODATEK VAT

Według ustawy o podatku VAT złotem inwestycyjnym jest złoto w sztabkach lub płytkach o próbie 995, a także złoto reprezentowane przez papiery wartościowe oraz złote monety o próbie co najmniej 900, które zostały wybite po 1800 roku i były lub są obowiązującym środkiem płatniczym w kraju pochodzenia, a ich cena nie przekracza o więcej niż 80% wartości rynkowej złota w nich zawartego. Zgodnie z wspomnianą ustawą złoto inwestycyjne będące formą lokaty oszczędności na terenie Unii Europejskiej nie jest objęte 23% podatkiem VAT. W przypadku srebra podatek ten niestety obowiązuje. Osoby chcące nabyć je bez podatku, mogą zakupu dokonać w Estonii, ale klient musi tej transakcji dokonać na miejscu i tam też odebrać towar. Czy to się opłaca? Niekoniecznie. Cena srebra oferowanego przez polskich dilerów zazwyczaj uwzględnia już podatek, dlatego może się okazać, że zakup tego kruszcu w kraju jest korzystniejszym i wygodniejszym rozwiązaniem.

SPRZEDAŻ ZŁOTA I SREBRA

Metale szlachetne, jak złoto, srebro czy platyna oczywiście najlepiej jest kupować, kiedy są tanie i sprzedawać przy wzroście cen. Osoby inwestujące w kruszce powinny więc sprawdzać kurs srebra i notowania złota, by wybrać dogodny moment do dokonania transakcji. A co z kwestią podatku dochodowego? Zgodnie z prawem nie trzeba go płacić, jeśli kruszec sprzedawany jest po upływie 6 pełnych miesięcy od zakupu. W przypadku sprzedaży złota o wartości przewyższającej 1000 zł, osoby prywatne płacą 2% podatku od czynności cywilno-prawnych. Firmy zajmujące się obrotem metalami szlachetnymi, a więc kupowaniem go i dalszą sprzedażą z zyskiem, muszą płacić 19% zryczałtowany podatek dochodowy zwany podatkiem Belki. Teoretycznie powinien obowiązywać on również inwestorów prywatnych, którzy nabywają metale szlachetne z zamiarem upłynnienia ich po wyższej cenie. Ponieważ jednak trudno zweryfikować intencje każdej osoby nabywającej złoto, srebro czy platynę, w tym przypadku podatek Belki nie obowiązuje.